МИР Фондација дел од новиот Хоризонт Европа – POLICY ENLARGE Поддршка на политиките за истражување и иновации за земјите во процесот на проширување

На 21 и 22 април 2026 година во Будимпешта, Унгарија, се одржа почетниот состанок на проектот „POLICY ENLARGE – Поддршка на политиките за истражување и иновации за земјите во процесот на проширување“, финансиран од програмата Хоризонт Европа. Настанот се одржа во Moholy-Nagy University of Art and Design (MOME) и ги обедини сите партнери од конзорциумот со цел поставување на темелите за успешна имплементација на овој значаен и обемен проект.

Фондацијата за менаџмент и индустриско истражување (МИР фондација) беше претставена од Габриела Костовска Богоска, извршен директор, и Емилија Андонова, програмски координатор, кои активно учествуваа во работните сесии, дискусиите и планирањето на следните чекори.

Состанокот започна со официјални обраќања од домаќинот, претставници на Европската комисија и координаторот на проектот, по што следуваа кратки презентации на сите партнерски организации. Во рамки на воведниот дел беше даден сеопфатен преглед на проектот, неговата тековна состојба, како и неговото позиционирање во поширокиот контекст на европските политики за истражување и иновации.

Во текот на првиот ден, партнерите детално ги разгледаа клучните работни пакети. Во рамки на WP1 – Политички дијалог, се дискутираше за воспоставување структуриран и инклузивен дијалог со релевантни чинители и носители на одлуки. Потоа, преку WP2 – Насоки за политики и учење, беа презентирани методологии за поддршка на креирање политики базирани на докази и идентификување на потребите за учење. Во продолжение, WP3 – Заеднички повици и акции се фокусираше на нови механизми за финансиска поддршка на трети страни, додека WP4 – Градење капацитети ги опфати активностите за развој на вештини, обуки и зајакнување на институционалните капацитети .

Вториот ден беше посветен на хоризонталните аспекти на проектот, вклучувајќи комуникација, дисеминација и вклучување на засегнати страни (WP5), како и управување и координација (WP6). Беа разгледани стратегии за видливост, ефективна комуникација, како и административни и финансиски процедури во согласност со правилата на Horizon Europe. Состанокот заврши со заклучоци и јасно дефинирани следни чекори за имплементација .

Проектот „POLICY ENLARGE – Поддршка на политиките за истражување и иновации за земјите во процесот на проширување“ претставува голема и стратешки важна иницијатива која има за цел да го зајакне креирањето, имплементацијата и поддршката на политики за истражување и иновации базирани на докази во земјите од процесот на проширување на Европската унија. Надградувајќи се на претходниот проект POLICY ANSWERS, оваа иницијатива одговара на новите стратешки потреби и поширокиот географски опфат во динамичниот европски истражувачки и иновативен екосистем.

Проектот предвидува воспоставување на структуриран, инклузивен и континуиран политички дијалог преку министерски состаноци на високо ниво, тематски работилници и размена на искуства. Дополнително, тој ќе придонесе кон интеграција на земјите во Европскиот истражувачки простор (ERA), Европскиот образовен простор и Европската иновациска агенда, во согласност со геополитичките и финансиските приоритети на ЕУ. Посебен акцент се става на зајакнување на отпорноста, забрзување на зелената и дигиталната транзиција, како и подготовка на земјите кандидатки за подлабока интеграција во европските рамки.

Една од клучните новини на проектот е воспоставување на нова шема за финансирање на трети страни, со флексибилни инструменти кои ќе поддржат заеднички иновативни акции, примена на резултати од истражување и соработка меѓу различни актери. Преку овие активности ќе се поттикне регионалната кохезија, прекуграничната соработка и иновациите кои доаѓаат „оддолу-нагоре“.

Проектот исто така предвидува прилагодени активности за градење капацитети во областа на реформите на политиките за истражување и иновации, трансфер на технологии, дигитализација и донесување одлуки базирани на податоци. Ќе се поддржи имплементацијата на стратегии за паметна специјализација, планови за родова еднаквост и синергии со национални и регионални програми. Преку унапреден онлајн информативен центар и насочени активности за дисеминација, ќе се зголеми вклученоста на засегнатите страни, со посебен фокус на инклузија на помалку застапени групи.

Важно е да се нагласи дека проектот е на самиот почеток, што го прави овој состанок клучен за воспоставување на партнерските односи, усогласување на очекувањата и дефинирање на заедничката визија за понатамошната работа.

МИР фондација учествува како партнер во овој значаен конзорциум, заедно со координаторот:

• REGIONALIS INFORMACIOS ES FEJLESZTO TUDASKOZPONT KORLATOLT FELELOSSEGU TARSASAG (RCISD), Унгарија

и следните партнери:

• BARLETI UNIVERSITY (Албанија)
• ZENTRUM FUR SOZIALE INNOVATION GMBH (Австрија)
• UNIVERZITET U SARAJEVU (Босна и Херцеговина)
• UNIVERZITET U BANJOJ LUCI (Босна и Херцеговина)
• GEORGIAN INSTITUTE FOR RESEARCH & INNOVATION (Грузија)
• DEUTSCHES ZENTRUM FUR LUFT- UND RAUMFAHRT (Германија)
• RIINVEST INSTITUTE (Косово)
• NATIONAL AGENCY FOR RESEARCH AND DEVELOPMENT (Молдавија)
• SCIENCE AND TECHNOLOGY PARK MONTENEGRO (Црна Гора)
• FOUNDATION FOR MANAGEMENT AND INDUSTRIAL RESEARCH – MIR (Северна Македонија)
• FUNDINGBOX ACCELERATOR (Полска)
• INSTITUTE OF ECONOMIC SCIENCES (Србија)
• TUBITAK (Турција)
• INSTITUTE FOR ECONOMICS AND FORECASTING (Украина)

Со учеството во овој проект, МИР фондација дополнително ја зацврстува својата позиција како релевантен актер во европските истражувачки и иновациски процеси, придонесувајќи кон создавање политики базирани на знаење и унапредување на регионалната и европската соработка со долгорочно влијание.