МИР фондација во Франција: Нови европски искуства и партнерства за одржлива иднина на текстилната индустрија

Од традиционалното занаетчиство до циркуларната мода и современите технологии за рециклирање – МИР беше дел од европската размена на знаења, искуства и иновативни решенија за иднината на текстилниот сектор.

Од 13 до 16 октомври 2026 година, Емилија Андонова, програмска менаџерка во МИР, учествуваше на Sector Group Textiles Meeting 2026 во рамки на Enterprise Europe Network, кој се одржа во Бордо и Бијариц, Франција. Неколкудневната програма обедини претставници и експерти од различни европски земји и отвори простор за размена на искуства, добри практики и идеи за идниот развој на текстилната и модната индустрија. Во фокусот беа теми кои се посилно го менуваат секторот – циркуларната економија, одржливото производство, иновациите, новите технологии, развојот на вештини и меѓународната соработка. За МИР, учеството беше можност не само да се следат актуелните европски трендови, туку и да се воспостават нови контакти, да се разменат практични искуства и да се отворат перспективи за идни партнерства и соработка.

Програмата во Бордо започна со работни сесии на Sector Group Textiles, каде претставниците на Enterprise Europe Network разговараа за актуелните случувања во секторот, можностите за соработка и начините за подобра поддршка на компаниите од текстилната индустрија. Посебно искуство беше посетата на Maison Petrusse, реномирана куќа специјализирана за уметнички изработени свилени и кашмирски шалови и марами. Посетата покажа како традиционалното текстилно наследство, уметноста, дизајнот и современиот пристап кон производството можат успешно да се поврзат и да создадат производи со висока додадена вредност. Тоа беше и одличен пример дека иновацијата не секогаш значи напуштање на традицијата – напротив, традиционалното знаење може да стане основа за создавање нова вредност кога ќе се поврзе со современи идеи и креативност.

Во Бијариц, програмата продолжи со учество на Biarritz Good Fashion, преку работилници и конференции посветени на модата и циркуларната економија. Дискусиите отворија важни прашања за иднината на модната индустрија: како да се продолжи животниот век на производите, како поефикасно да се користат ресурсите и како текстилните материјали повторно да се вратат во производствениот циклус. Токму циркуларноста се повеќе се наметнува како еден од клучните правци за трансформација на европската текстилна индустрија – од моделот „произведи, употреби и фрли“, кон систем во кој материјалите подолго ја задржуваат својата вредност.

Еден од највпечатливите делови од програмата беше посетата на Tissage Moutet во Orthez – семејна компанија со традиција која започнала уште во 1874 година. За време на посетата беше претставен целиот технички процес на висококвалитетно Jacquard ткаење – од конецот до финалниот производ. Оваа компанија е пример како повеќе од 150 години занаетчиско знаење и искуство можат да се зачуваат, а истовремено да се развиваат во согласност со потребите на современиот пазар. Особено интересна беше можноста традиционалното производство да се види во контекст на денешните предизвици поврзани со иновациите, квалитетот, одржливоста и конкурентноста.

Трансформацијата на текстилниот сектор не се однесува само на нови машини и технологии. Таа носи промени и во знаењата и вештините што ќе им бидат потребни на компаниите и нивните вработени во иднина. Токму ова беше една од централните теми на French National Skillbridge Event во Бијариц, посветен на професионалната обука и развојот на вештини во секторите текстил, кожа, обувки и луксузни производи. Со учество на организации како Euratex, Cotance и European Footwear Cluster, настанот овозможи размена на различни перспективи за тоа како секторот може подобро да се подготви за зелената и технолошката трансформација.

Посебно внимание привлече и посетата на CETIA во Hendaye – иновациски центар посветен на индустријализацијата на рециклирањето на текстил и обувки. За време на техничката посета беа претставени современи решенија за автоматизирано сортирање на текстил, подготовка на текстилните материјали за рециклирање и расклопување на обувки. Токму тука концептот на циркуларна економија можеше да се види во практика. Наместо употребените текстилни производи и обувки да се третираат исклучиво како отпад, новите технологии отвораат можност нивните материјали повторно да се искористат и да станат ресурс за нови производствени процеси.

За МИР фондација, учеството на Sector Group Textiles Meeting 2026 беше значајна можност за размена на знаења и искуства со европските партнери, но и за подобро разбирање на промените што веќе се случуваат во текстилната индустрија. Од традиционалното занаетчиство и висококвалитетното производство, преку циркуларната мода и развојот на нови вештини, до автоматизацијата и рециклирањето – посетите и дискусиите покажаа дека иднината на текстилната индустрија ќе зависи од способноста да се поврзат традицијата, знаењето, технологијата и одржливоста.

Истовремено, ваквите средби во рамки на Enterprise Europe Network создаваат вреден простор за градење нови професионални контакти и партнерства и за поврзување на компаниите со европски знаења, практики и можности.  МИР фондација продолжува активно да ги следи европските трендови и да гради меѓународни партнерства со цел новите знаења, контакти и добри практики да се преточат во конкретни можности за развој, иновации и соработка за компаниите и организациите во нашата земја.